خلاصه درس حقوق فرهنگی صفحه 40 تا 80

منظور از نشریات داخلی ، نشریاتی است که فقط برای استفاده کارکنان یک سازمان ، موسسه و شرکت دولتی یا خصوصی منتشر و رایگان در اختیار آنان قرار می گیرد.

فانون انتشار نشریات دانشگاهی :‌ کلیه نشریات دانشگاهی به استثنای نشریات علمی را شمول می شود.

انتشار نشریات دانشگاهی منوط به اخذ مجوز از « کمیته ناظر بر نشریات دانشگاهی » است.

تصمیمات شورای مرکزی ناظر بر نشریات دانشگاهی لازم الاجرا و قطعی است ، ولی طبق قانون دیوان عدالت اداری قابل شکایت و تجدید نظر است.

از وظایف مهم شورای مرکزی ناظر بر نشریات دانشگاهی : ایجاد وحدت رویه بین کمیته های ناظر و ارائه نظریه های مشورتی به کمیته های ناظر و شوراهای فرهنگی دانشگاه است.

تخلفاتی که کمیته ناظر بر مطبوعات بر آنها نظارت می کند ، همان تخلفاتی است که در قانون مطبوعات جرم شناخته می شود.

نشریه الکترونیکی : نشریه ای است که در محیط دیجیتال با همان صورت ، شرایط و ظواهر یک نشریه چاپی به طور منظم و با نام ثابت و تاریخ و شماره ردیف معینی در یک یا چند زمینه منتشر می شود.

سایت ها و و بلاگ های اطلاع رسانی همگانی که متفاوت با یک نشریه چاپی ایجاد شده است و مطالب را منتشر می کند ، از شمول تعریف نشریات الکترونیکی خارج هستند.

نشریات الکترونیکی بر دو نوع است :

1-     نشریات نوشتاری

2-     نشریاتی که صرفا در محیط دیجیتال منتشر می شود و نسخه چاپی ندارد.

نسخه دیجیتال نشریات چاپی دارای مجوز ، نیاز به اخذ مجوز جداگانه ندارد.

نشریات گروه دوم که صرفا در محیط دیجیتال منتشر می شود ، به اخذ مجوز از هیات نظارت بر مطبوعات نیاز دارد.

انتشار کتاب به سه دسته تقسیم می شود :

·         بزرگسالان

·         کودک و نوجوان

·         خاص

انتشار کتاب برای بزرگسالان به نحو ضمنی و انتشار کتاب کودک و نوجوان به طور صحیح منوط به اخذ مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است.

« هیات نظارت بر اجرای ضوابط نشر کتاب » زیر نظر فرهنگ و ارشاد اسلامی و متشکل از حداقل پنج نفر از میان صاحب نظران و شخصیت های علمی و فرهنگی است.

در عالم حقوق ، کودکان به دلیل ضعف در تشخیص مصالح و مفاسد ، از حمایت های قانونی خاصی برخوردار هستند.

نشر کتاب های کودک و نوجوان بدون اخذ مجوز ممنوع است.

هیات نظارت بر نشر کتاب کودک و نوجوان متشکل از پنج نفر از افراد صاحب نظر و آگاه به امور تربیتی و مسایل خاص کتاب های کودک و نوجوان است و تحت نظر وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی هستند و حتما باید یکی از این اعضاء از صاحب نظران کانون پرورش فکری کودک و نوجوان باشد.

منظور از کتابهای کودک و نوجوان ، آن دسته از کتابهایی است که برای گروههای سنی تا پایان 17 سال منتشر می شود.

کتابهای خاص که حتما نیاز به مجوز دارند در 9 گروه تقسیم می شوند :

1-     قرآن مجید

2-     کتب مربوط به مسائل آموزش نظامی

3-     کتب مربوط به آموزش علائم راهنمائی و رانندگی

4-     کتب تستی مربوط به بینش دینی و سیاسی

5-     کتب تستی مربوط به کنکورهای ورودی راهنمایی و دبیرستان (مدارس تیز هوشان)

6-     کتب مربوط به روابط زناشویی و مسایل جنسی

7-     کتب ورزشی

8-     کتب مربوط به اقلیت های دینی شناخته شده در قانون اساسی

9-     تقویم و سررسید

اخذ مجوز پیش از چاپ برای دستگاههای دولتی و نهادهای انقلاب اسلامی و ناشرانی که براساس مقررات ابلاغی وزارت ، اختیار انتشار هر یک از کتب موضوع خاص را دارند ، ضروری نیست.

ادامه نوشته

خلاصه فصلهای 4 و 5 و 8 کتاب مبانی جامعه شناسی

نوشته : بروس کوئن   ترجمه و اقتباس : دکتر غلامعباس توسلی - دکتر رضا فاضل

پایگاه و نقش

پایگاه به موقعیت اجتماعی و جایگاهی اطلاق می شود که فرد در گروه ، یا در مرتبه اجتماعی یک گروه، در مقایسه با گروههای دیگر احراز می کند.

پایگاه را اغلب برای این بکار می برند که جایگاه فرد را در سلسله مراتب اجتماعی مشخص کند.

پایگاه و موقعیت اجتماعی فرد به وسیله حقوق و مزایای شخص تعیین می گردد.

نقش به رفتاری اطلاق می شود که دیگران از فردی که پایگاه معینی را احراز کرده است، انتظار دارند.

پایگاه انتسابی و پایگاه اکتسابی

پایگاه انتسابی از آغاز تولد به فرد محول شده و عمدتا بر زمینه های خانوادگی نوزاد استوار است.

جنسیت، دین، نژاد و معیارهای اجتماعی، همگی از طریق والدین و خانواده به فرد منتقل شود.

در پایگاه انتسابی ، پایگاه فرد بر نسب او مبتنی است، نه بر شایستگیهای فردی و نه آن چیزی که از طریق کار و کوشش به دست آورده است.

پایگاه اکتسابی به موقعیتی اطلاق می شود که براساس تلاش کاری که فرد از خود بروز داده یا استعدادها و مهارتهایی که از خود نشان داده است، استوار است.

بی ثباتی و تضاد پایگاه اجتماعی

در جوامع صنعتی جدید که پایگاهها، هم جنبه انتسابی و هم جنبه اکتسابی دارند، فرد می تواند تعداد بسیاری پایگاه را در یک زمان دارا باشد، به چنین موقعیتی، ناهمسانی پایگاه می گویند.

تزلزل و ناهمسانی در پایگاه وقتی رخ می دهد که فرد در خصوص برخی ویژگیهای پایگاه، از منزلت بالایی برخوردار است و در مقایسه با دیگر ویژگیهای آن، منزلت پایین تری دارند.

نقشهای نمونه

کسانی که برای ما ارزش خاصی دارند و ما رفتار آنان را سرمشق خود قرار می دهیم، نقش آنان برای ما الگوست، و آنان را نقشهای نمونه می گوئیم.

وقتی فرد نقش معینی را ایفا می کند، رفتار خود را با توجه به نقشی که برای او الگوست برمیگزیند.

نقشهای نمونه به اجتماعی شدن کمک می کند، زیرا کسانی که مراحل پرورش اجتماعی را می گذرانند،‌با پیروی از رفتارهای نمونه و اهدافی که در جهت آن کوشش می کنند، با این الگوها آشنا می شوند.

دلیل اینکه نقشهای نمونه در فرایند آموزش بسیار کمک می کند ، این است که ، فرد را با الگوهای رفتاری پذیرفته شده در موقعیتهای مختلف ، آشنا می سازد.

گروههای مرجع و ایفای نقش

گروههای مرجع، دسته ای از افرادند که فرد رفتار خود را با آنها مقایسه کرده، درجه نزدیکی خود را نسبت به آن تعیین می کند.

ایفای نقش هر فرد با مقایسه نقش او با کسانی که وظیفه مشابه او دارند ارزیابی می شود.

فرد با این مقایسه می تواند مشخص کند که آیا نقش خود را به درستی ایفا کرده است یا خیر.

نقش محول و نقش محقق

شیوه ایفای نقش طبق انتظارات جامعه را نقش محول می نامند.

نقش محقق، شیوه ای است که فرد در عمل، در ایفای یک نقش معین به کار می برد.

تفاوتی که بین نقش محول و نقش محقق می تواند بیان کرد این است که ، نقش محول، الگوهای رفتاری مورد انتظار را برای فردی که پایگاه معینی اشغال می کند مشخص می سازد، اما نقش محقق به آن دسته از الگوهای رفتاری اطلاق می شود که فرد در زمان ایفای نقش خود ، در عمل آن نقش را اجرا می کند.

هیچ کس در غالب نقشهای محول خود باقی نمی ماند، بلکه بین نقشی که به او محول می شود و نقشی که در عمل ایفا می کند، مغایرتهایی به دلایل زیر به وجود می آورد :

1)     عدم شناخت صحیح فرد از آنچه ایفای یک نقش اقتضا می کند.

2)     تمایل فرد به عدم انطباق نقش خود با الزامات و انتظارات دیگران.

3)     ناتوانی فرد در ایفای صحیح یک نقش.

شخصیت و ایفای نقش

برای آنکه شخصی بتواند نقشی را به درستی ایفا کند، باید دارای شخصیتی باشد که او را به انجام نقش هدایت کند.

بیشتر افراد در اجرای نقش محول خود که بخشی از زندگی آنان را از بدو تولد تشکیل می دهد، کمتر دچار مشکل می شوند، با وجود این ، ایفای نقش اکتسابی هنگامی به آنان واگذار می شود که شخصیت آنان تا حدی پرورش یافته و شکل گرفته باشد.

دلسردی از نقش

به حالتی که در آن فرد نقش خاصی را به رغم میل و احساسات شخصی ایفا می کند، دلسردی از نقش گویند.

این حالت هنگامی اتفاق می افتد که آن نقش اولویت خاصی در زندگی فرد ندارد و شخص به جای آنکه نقش را در دل خود جایگزین کند، آن را تنها به این دلیل ایفا می کند که ضرورت ایجاب می کند یا دیگران از او انتظار دارند.

ایفای نقش در این حالت، غالبا همراه با فشارهای روانی است.

 ناکامی نقش

یعنی اینکه فرد در نقش معینی که ایفا می کند دچار شکست و ناکامی شود.

فشار نقش

گاه اتفاق می افتد که فرد در انجام نقشی که از او انتظار می رود، دچار مشکل می شود و این به دلیل تعارض نقشها و وظایف یا انتظاراتی است که در قبال آن نقش وجود دارد، به این وضعیت،فشار نقش می گویند.

این تعارضات ممکن است هنگامی ظاهر شود که طرف مقابل نقش، انتظارات متفاوتی از دارنده نقش دارد، یا زمانی که شخص پایگاهی را اشغال می کند که مستلزم یک سلسله الگوهای رفتاری متفاوتی است که در آن لحظه، ‌ممکن است با یکدیگر در تعارض باشند.

شکست در ایفای نقش

در یک جامعه صنعتی شهرنشین، ممکن است یک فرد ضرورتا چندین نقش را همزمان ایفا کند و بدین سان ، در معرض انتظارات متعارضی قرار می گیرد ، در چنین موقعیتی غالبا اتفاق می افتد که شخص در ایفای نقش خود دچار شکست شود.

اغلب اتفاق می افتد که افراد بیشتر در ایفای نقش محقق یا اکتسابی خود دچار شکست می شوند.

تعارض نقشها

تعارض نقشها زمانی رخ می دهد که فرد یک یا چند پایگاه را که با هم در تضاد هستند را می گیرد، یعنی پایگاههایی دارد که رفتارهای متضادی را از دارنده آن می طلبد.

کسانی که دچار تعارض نقش هستند، اگر با درخواستهای متناقضی رو به رو شوند، برای تصمیم گیری و تنظیم چگونگی رفتار خود با مشکل روبرو می شوند.

عضویت در گروههای متعدد از ویژگیهای جوامع جدید صنعتی است.

ادامه نوشته

درس روانشناسی اجتماعی            خلاصه فصل پنجم و ششم

نوشته الیوت آرونسون                  مترجم : دکتر حسین شکرکن

توجیه خود : بیشتر مردم می کوشند تا اعمال ، افکار و عواطف خود را توجیه کنند. وقتی کاری انجام می دهند ، تلاش می کنند تا در صورت امکان خود و دیگران را متقاعد سازند که عملشان منطقی و معقول بوده است.

نظریه « ناهماهنگی شناختی » متعلق به لئون فستینگر می باشد که می گوید  : دو فرآیند شناختی در صورتی با هم هماهنگ هستند که، هنگامی که تنها این دو شناخت مورد نظر باشند، نقض یکی از دیگری منتج می شود.

نظریه ناهماهنگی شناختی ، مردم را موجوداتی دلیل تراش مجسم می کند ، و بنابر فرضیات زیر بنایی این نظریه ، ما آدمیان بیشتر تصور می کنیم فکر و عملمان درست است و برای صحت فکر و عمل خویش برانگیخته نیستیم.

 گاهی انگیزش شخص برای درستی ، و انگیزش برای اعتقاد درست بودن در یک جهت عمل می کند ، مثل یک خانم که سیگار نمی کشد، پذیرش این مفهوم که سیگار عامل سرطان است برایش آسانتر است.

قبلا هم گفتیم که : پیکارهای اطلاعاتی هنگامی که هدفشان تغییر نگرش های ریشه دار باشد ، بی تاثیر هستند.

هرچه تعهد شخص نسبت به نگرشی بیشتر باشد ، تمایل وی برای نپذیرفتن شواهد مغایر و ناهماهنگ بیشتر خواهد بود.

منظور از رفتار نابخردانه یا (رفتار کاهش ناهماهنگی) این است که : شخص را از یادگیری واقعیات مهم یا پیدا کردن راه حلهای واقعی برای مسائلش باز می دارد.

رفتار کاهش ناهماهنگی (رفتار نابخردانه) ، رفتار دفاع از خود است. با کاهش ناهماهنگی ، تصور مثبت از خود حفظ می کنیم ، تصوری که ما را نیکو ، زیرک و با ارزش قلمداد کند.

پس از اخذ تصمیم ، شخص ویژگیهای مثبت وسیله ای که انتخاب کرده است را مورد تاکید قرار می دهد و در مورد وسایلی که انتخاب نکرده ، بر خصوصیات منفی آن تاکید دارد.

روش گام به گام (شیوه فنی پا در آستانه) این است که : انجام یک مساعدت کوچک ، موجب ایجاد فشار برای موافقت با انجام مساعدت های بزرگتر است.

اگر تصمیمی برگشت ناپذیر باشد ، ناهماهنگی بیشتر کاهش می یابد و مردم اگر نتوانند در تصمیم خود اقدامی کنند، نسبت به درستی آن اطمینان بیشتری پیدا می کنند.

ادامه نوشته

نمونه سوالات مربوط به درس رسانه شناسی

               1-    مارشال مک لوهان وسایل ارتباطی راچگونه تقسیم می نماید ؟

وسایل ارتباطی گرم ( عکس ، رادیو ، سینما )

وسایل ارتباطی سرد ( خط تصویری ، tv  ، تلفن )


2 – خصوصیات وسایل ارتباطی گرم و سرد از نظر مک لوهان چیست ؟

سرد : کمتر به تشریح و توصیف می پردازد . و مشارکت زیادی را می طلبد .

گرم : تنها در امتداد یکی از حواس آدمی هستند . توصیف و تشریح زیادی در بر دارند . با حجم زیادی از داده ها همراه و از نظر بیان مقصود کامل هستند .


3 -  مراحل سه گانه تحول جوامع انسانی از دیدگاه مارشال مک لوهان کدامند ؟

الف : عصر شفاهی و زندگی دودمانی و قبیله ای

ب : عصر ارتباط کتبی و جامعه فرد گرا

ج : عصر ارتباط الکترونیک و دهکده جهانی


4 – ازلحاظ الیزابت نویل نیومن رسانه ها بر حرکت مارپیچی سکوت چگونه اثر می گذارند ؟

از سه طریق

الف : با توجه به افکار عمومی ، حد سیاست مردم را شکل می دهند .

ب : 

ج :


5 – ویلبر شرام چه اقداماتی را انجام داده است ؟

نخستین موسسه های مطالعاتی ارتباطی جهان را پایه گذاری کرد .

 

6 – نظریه  دیوید آلتاید چیست ؟

وی به سلطه رسانه معتقد است . وی معتقد است که افکار و اندیشه های طبقه حاکم اندیشه مسلط در جامعه می شود . از این دیدگاه ، رسانه های جمعی به دست طبقه مسلط در جامعه کنترل می شود و در همان حال این کنترل به سلطه طبقه حاکم برسایر طبقات اجتماعی کمک می رساند .


7 – اولین انقلاب بزرگ ارتباطی چیست ؟ زبان


8 – عالی ترین وسیله تبادل اطلاعات و افکار چیست و چه محدودیت هایی دارد ؟ زبان . اما محدودیت قلمرو زبان در مکان و زمان از مهمترین عیب آن می باشد .


9 -  دومین انقلاب ارتباطی جهان چیست ؟ پیدایش خط و نوشتار


10 – سومین انقلاب ارتباطی جهان چیست ؟ صنعت چاپ


11 – اولین و دومین وسیله ارتباط جمعی را نام ببرید ؟ روزنامه و سینما


12 – اولین روزنامه در ایران کدام است ؟ روزنامه کاغذ به سردبیری میرزا صالح شیرازی


13 – مراکز ارتباطات سنتی در ایران را نام ببرید ؟

الف – مسجد و منبر

ب – بازار 

ج – قهوه خانه

د – زورخانه 

هـ – حمام عمومی

و – حوزه علمیه

ی – هیاتها

ر – تکیه


14 – روزنامه را رکن چندم دموکراسی می دانند ؟ چرا ؟

روزنامه ها پس از قوای مقننه و مجریه و قضایی ، رکن چهارم دموکراسی هستند .


15 – از دیدگاه ادوین امری ، روزنامه واقعی باید چه ویژگی داشته باشد ؟

الف – حداقل هر هفته یک شماره از آن چاپ شود

ب – خریدش برای همه امکان پذیرباشد

ج – مردم ، باسواد متوسط هم بتوانند آن را بخوانند

د -  در طول زمان ، پایدار باشد


16 – خصلت های مهم روزنامه ها کدامند ؟ وسعت اخبار – دوام اخبار – تنوع اخبار


17 – ورود رسانه سینما به ایران در چه زمانی رخ داده است ؟ 

در دوران حکوت قاجار و سلطنت مظفرالدین شاه و در سال 1284 هـ . ش در تهران افتتاح شد 


18 – کدام رسانه از نظر سرعت برترین وسیله ارتباط جمعی است ؟

رادیو ، از نظر سرعت و مداومت انتشار و وسعت حوزه انتشار ، برترین وسیله است .


19 – کارکرد های tv  را نام برید ؟

الف – آموزش به طور غیر رسمی 

ب – پرکردن اوقات فراغت

ج – ارتقا سطح آگاهی

د – از بین بردن فاصله بین نمایش و نمایشگر 

هـ – حذف مرز خصوصی زندگی و زندگی اجتماعی

و – تاثیر زیاد در فرهنگ پذیری افراد


20 – ویژگی های اینترنت چیست ؟

گستردگی حوزه دسترسی – سرعت دسترسی – سهولت دسترسی – تنوع


21 – وبلاگ چیست ؟

یک صفحه شخصی بر روی اینترنت که می توان اطلاعات را به شبکه جهانی عرضه کرد .


22 – مشخصات رسانه های جمعی نوین جهان کدامند ؟

سرعت انتشار – مداومت انتشار – وسعت انتشار – فراوانی و گوناگونی محتوا .


23 – سواد رسانه ای را تعریف کنید ؟

استفاده از رسانه ها با توجه به هدف پیام و درک صحیح پیام و اینکه پیام ارایه شده چه رسالتی برای مخاطب دارد و انگیزه آن پیام چه بوده است .


24 – رسانه ها و به طور اخص ماهواره ها چه تاثیراتی بر خانواده می گذارند ؟

الف – رسانه ها ماهواره ای دیواره های خانواده ها را نفوذ پذیر کرده اند .

ب – خانواده ها از تک ساختی به چند ساختی تغییر شکل داده اند .

ج – خانواده – دیگرمحل استراحت نیست ( استفاده از خانه برای کار کردن) )

د – تاثیرپذیری دکوراسیون منزل از نحوه چیدمان رسانه های خانواده

هـ – تغییررابطه ی انسان با انسان به انسان با اشیا .


25 –چه نکاتی را باید هنگام ارتباط با رسانه ها مد نظر داشت ؟

الف – داشتن آگاهی کامل در خصوص استفاده از رسانه ها

ب – برخورد منتقدانه با محتوای رسانه ها

ج – تحلیل زمینه های فرهنگی – اجتماعی – اقتصادی و تبلیغی محیط رسانه ها

د – رسانه ها ، ارزش و دیدگاه ها را جایگزین می کنند .

هـ – برداشت افراد مختلف از یک پیام رسانه ای واحد ، متفاوت است .


26 – رسانه از نظر نوع ارتباط به طور کلی چگونه تقسیم می شود ؟

الف – رسانه های شخصی

ب – رسانه های جمعی


27 – رسانه ها از نظر مفهومی چگونه تقسیم می شوند ؟

الف – رسانه های منطقی

ب – رسانه های فیزیکی


28 – رسانه های ارتباط جمعی کدامند ؟

1 – رسانه های چاپی 

2 – رسانه های پخش

3 – رسانه های کامپیوتری 

4 – رسانه های خیابانی

5 – نشریات


29 – کارکرد های مختلف رسانه کدامند ؟

1- جامعه پذیر کردن

2 – سرگرمی

3 – نظارت

4 – تفسیر

5 – پیوند      

  

30 –وسایل ارتباط جمعی چه وسایلی هستند ؟

وسایلی که تعداد انبوهی از مردم را تحت پوشش خود قرار می دهند و پیام را به طور سریع پخش و توزیع می کند .

 

 

ادامه نوشته

نکته

دوستان عزیز

با تشکر از اینکه به وبلاگ ما سر زدید.

این نکته رو خدمتتون عرض کنم ، که به دلیل قرار داشتن در فصل امتحانات، مطالب وبلاگ به سمت خلاصه دروس سوق پیدا کرده است.

ولی این قول رو میدم که حتما بعد از امتحانات ، با دست پر، از مطالب مربوط به روابط عمومی در خدمتتون خواهم بود.

پس خواهشا ارتباطتون رو با ما قطع نکنید.

با تشکر

خلاصه فصلهای 1 و 2 و 4 کتاب مبانی ارتباطات انسانی

نوشته : دکتر علی اکبر فرهنگی

تعاریف متفاوت از ارتباطات :

1-     از نظر محققین غربی : کلمه ارتباطات (communication) از لغت لاتین (communicare) مشتق شده است که این لغت خود در زبان به معنای (to made common)  یا عمومی کردن و یا به عبارت دیگر در معرض عموم قرار دادن است.

2-     ارتباطات به گونه ای وسیع و گسترده « تسهیم تجارت » نیز تعریف شده است. در این معنی هر موجود زنده ای تجارب و آنچه در درون خود دارد با دیگران ، چه همنوعان خود و چه با انواع دیگر در میان می گذارد.

3-     « پروفسور دین بارنلوند » می گوید : ارتباطات ، آنگونه که من بدان می نگرم ، کلمه ای است که بیانگر فراگرد ایجاد معنی است.

4-     نویسندگان دیگری ، ارتباطات را « فراگرد تفهیم و تفاهم و تسهیم معنی » در نظر گرفته اند.

پس در اصل اعتقادات بر این است که ، ارتباطات برخی از مفاهیم و تفکرات و معانی و یا به عبارت بهتر « پیام ها » را به دیگران و یا میان عموم گسترش می دهد.

آنچه ارتباطات انسانی را از دیگر موجودات زنده متمایز می کند ، توانایی بسیار زیاد انسانها در خلق و استفاده از نمادها است.

ارتباطات به تسهیم : به معنی نیازمند است. معنی متداول تسهیم را ، بین مردم در نظر بگیرید. (انسانها غذای خود را با دیگران تسهیم می شوند.)

وقتی ما به آینده خود و اهداف بلند مدت خویش می اندیشیم، چیزی را با خود در میان نهاده و یا با خود قسمت می کنیم. این تسهیم با خود برای ما « ارتباط با خود » را پدید می آورد.

ارتباطات از خویشتن و شناخت آغاز می شود.

« دین بارنلوند » ارتباطات را در نگرشی که فرد از «شش شخص » دارد بیان می کند ، در واقع او ارتباط میان دو انسان را به شش شخص تعمیم می دهد:

1-     نگرش ما در مورد خودمان

2-     نگرش ما در مورد دیگری

3-     فکر می کنیم دیگری به ما چگونه می نگرد؟!

4-     نگرش دیگری درباره شخص

5-     نگرش دیگری نسبت به ما

6-     اعتقاد دیگری نسبت به اینکه ما به او چگونه می نگریم

ارتباطات به سه دسته اساسی تقسیم می شوند :

1-     ارتباط با خود

2-     ارتباط با دیگران

3-     ارتباط عمومی یا جمعی

ارتباط با خود :

این ارتباط ، در اغلب افراد ، به ویژه افرادی که چندان با ارتباطات و دانش ارتباطات آشنایی ندارند کمتر مورد توجه قرار می گیرد.

ارتباط با خود عبارت است از : اینکه جریان تفهیم و تفاهم را در درون خود انجام می دهیم ، که یک نوع ارتباط درونی است. ارتباط با خود در بر گیرنده مشکلات درونی، یا حل تعارضات درونی فرد است.

ارتباط با خود فقط در تنهایی و انزوا نیست، بلکه در میان جمع و جماعات نیز وقوع یافتنی است.

ارتباط با دیگران :

این ارتباط ، فراگرد تفهیم و تفاهم و تسهیم معنی یک شخص و انسانهای دیگر ،  با حداقل یک نفر دیگر است.

این ارتباط ، به دلایل گوناگون به وقوع می پیوندد :

1-     برای حل مسائل و مشکلات خود با دیگران

2-     رفع تضادها و تعارضات

3-     رد و بدل کردن اطلاعات

4-     درک بهتر خود

5-     رفع نیازهای اجتماعی

6-     و ....

ارتباط با دیگران در بیشتر موارد در شرایط رسمی برگزار می شود و شامل گزینه های زیر می شود :

·         ارتباط چهره به چهره

·         ارتباط غیر کلامی :

ارتباط جمعی یا عمومی :

ارتباط جمعی ، نوعی از ارتباط است که براساس آن فرد با تعداد کثیری از انسانهای دیگر ارتباط برقرار می کند.

ارتباط جمعی یا عمومی ، ویژگیهای خود را دارد و بیشتر از طریق رسمیت ، ساختار و برنامه ریزی خود قابل تشخیص است.

در دانش ارتباطات دو دسته از مرزها و یا کدها شناسایی شده و یا اینکه استفاده می شوند :

-         رمزهای کلامی : که در برگیرنده کلمات و ترتیب دستوری آنها در بکارگیری آنها می باشد.

-         رمزهای غیر کلامی : که در برگیرنده آن رمزها و یا کدهایی هستند که به کلام ارتباط ندارد و به حرکات بدنی ، استفاده از زمان و فضا ، لباس و ... بستگی دارند.

رمزهای غیر کلامی را نباید با « رمزهای غیر دهانی » اشتباه گرفت.

تمام رمزهای غیر دهانی، رمزهای غیر کلامی هستند ، مثل  حرکات دست و صورت ، ولی رمزهای غیر کلامی گاه رمزهای غیر دهانی نیستند. مثل پائین و بالا کردن صدا.

ادامه نوشته

چکیده درس حقوق فرهنگی تاصفحه 40 جزوه

ایجاد حد و مرز و ایجاد نظم و انتظام در روابط اجتماعی و ایجاد حق و تکلیف را حقوق گویند.

قالبهای هدایت کننده و بازدارنده افراد برای جلوگیری از هرج و مرج و بی عدالتی است.

این قالبها در گذشته آداب و رسوم، عادات، سنتها و عرف بودند.

در برهه دیگری از تاریخ دین و مذهب قالب رفتار بود و بعدها بشر آمده برای چیزهایی که نیاز روزمره اش بوده حد و مرز و قاعده بوجود آورده است.

مقررات موضوعه آن مقرراتی است که نمایندگان مجلس عقلا بر پایه اصولی آن را وضع می کرده اند.

نظم عمومی مجموعه ای از مقررات موضوعه و مقررات دیگری که براساس اخلاق و مذهب است را گویند.

تقسیمات رشته حقوق بر دو نوع است :

1-        حقوق عمومی

 2- حقوق خصوصی

انواع روابط انسانها از مبحث روابط اجتماعی عبارتند از :

1-        رابطه عمودی

2- رابطه افقی

رابطه افقی : یعنی رابطه فرد با فرد در دسته حقوق خصوصی قرار می گیرد که بیشتر تابع اراده آزاد طرفین است و تمام قراردادهای خصوصی به اراده طرفین بستگی دارد.

رابطه عمودی یعنی رابطه دولت با مردم که در مقوله حقوق عمومی قرار می گیرد و انسان به عنوان عضوی از جامعه در ارتباط با آن مورد ارزشیابی قرار می گیرد و در مقابل دولت ، در مقابل جامعه یا در مقابل قدرت سیاسی قرار می گیرد.

رابطه سیاسی رابطه ای است که ارتباطات سیاسی را حد و مرز می گذارد و تنظیم می کند و جزء رشته های حقوق داخلی است.

اولین قانون اساسی شکلی در آمریکا درست شده است و هنوز هم اجرا می شود ، ولی بیست و شش اصلاحیه در آن صورت گرفته است.

اولین متن قانون اساسی در کشور فرانسه تدوین شد.

اولین قواعد قانون اساسی که توسط فرانسه به عنوان اصول اولیه حقوق فطری بشری به صورت موضوعه در آمد شامل 17 ماده بود و مردم را دعوت کرد به اینکه زندگی مرفه داشته باشید زیر بار ظلم نروید و قوانین شما درست و عادلانه باشد.

ایران در اوایل قرن بیستم صاحب قانون اساسی شد،‌این قانون ثمره رهبری دو دسته :

1-        روحانیون

2- جوانترهایی بود که از زمان میرزا تقی خان امیرکبیر به فرنگ رفته بودند و بعد از یاد گرفتن علوم پیشرفته به ایران بازگشتند و به فرمان مظفرالدین شاه دارای قانون شدند.

قانون اساسی ایران مشتمل بر دو متن است :

1-        متن اول در 51 اصل

 2- متن متمم بود که یکسال بعد در 107 اصل شکل گرفت.

متن متمم ، جهت محدود کردن اختیارات سلطان ، مسئولیت هیات دولت در مقابل مجلس (رژیم پارلمانی) و صلاحیت و اختیارات قوای مقننه ، مجریه و قضائیه شکل گرفت.

وضع کننده اولین قانون اساسی ایران ، مجلس شورای ملی بود.

اصل دوم متن متمم را اصل تراز گویند و انشای آن را به مرحوم شیخ فضل الله نوری نسبت داده اند.

در هر دوره از قانون گذاری مرجع تقلید، اسامی بیست نفر از مجتهدان جامع الشرایط را به مجلس معرفی می کرد و مجلس از بین آنها 5 نفر را تعیین می کرد و آنها باید نظارت می کردند که خلاف قوانین مقدس اسلام چیزی عنوان قانونیت پیدا نکند.

پیش نویسس اولیه قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران توسط آقایان : دکتر ناصر کاتوزیان، دکتر محمد جعفر لنگرودی، دکتر حسن حبیبی، مرحوم فضل بنی صدر، آقای لاهیجی و میناچی در ایران تهیه شد.

قانون اساسی در 24 آبان 1358 توسط رای گیری بین 73 نفر از نمایندگان مردم به تصویب و در 11 و 12 فروردین 1359 به همه پرسی و با کسب 2/98 درصد آرا به تصویب رسید.

قانون اساسی بالاترین میثاق ملی است و سرچشمه تمامی قوانین است و الگوی رفتاری فرمانروا، فرمانبردار را در هر نظام قانون مدار پی میریزد.

دو اصل بنیادی که در قلب هر قانون اساسی جا می گیرد عبارتند از :

1-        تفکیک قوا

 2- محدودیت در اعمال اختیارات

قانون اساسی تبیین کننده هنجارهای حقوقی هر نظام سیاسی است که لزوما این هنجارها باید پاسداری شوند و با بهره گیری از نظام اکثریت، حاکمیت مردم را تضمین کند که همان حفظ و تقویت نظام مردم سالاری است.

برتری قانون اساسی نسبت به سایر قوانین به 2 دلیل است :

1-        صلاحیت برتر واضع قانون اساسی

2-        تشریفات خاص تجدید نظر در آن

روشهایی که می توان در قانون اساسی تغییر ایجاد کرد :

1-        تولد انقلابی دیگر

2-        اتخاذ شیوه هایی به منظور بازنگری در قانون اساسی

3-        نظارت بر فرایند سیاست گذاری

ماهیت قانون اساسی :

1-        عده ای قانون اساسی را یک سند حقوقی تلقی می کنند ،‌ که ضمن نمایش ساختار و تشکیلات رژیم سیاسی حاکم ، حدود و ثقور اعمال قدرت را ترسیم می کند.

2-        عده ای دیگر قانون اساسی را یک سند سیاسی تعبیر می کنند ، که تک تک اصول آن ، ریشه در مجاهدت تاریخی و مصالحه های سیاسی میان احزاب و گروههای مختلف دارد.

انواع قانون اساسی از دیدگاههای متفاوت عبارتند از :

1-        قانون اساسی عرفی و موضوعه

2-        قانون اساسی انعطاف ناپذیر (سخت) و انعطاف پذیر (نرم)

3-        قانون اساسی یکدست و مختلط

4-        قانون اساسی از لحاظ منشا شکل گیری

قانون اساسی عرفی : براساس انتقال و اجرای قدرت و ساختار سیاسی هر کشور ، بر اثر تحولات تدریجی بوجود آمده است.

قانون اساسی موضوعه : توسط ارگانهای موسس در یک یا چندین متن تهیه و به تصویب رسیده است.

تفاوت قانون اساسی عرفی و موضوعه : در این است که قواعد و هنجارهای عرفی گاهی نامشخص و غیر دقیق است و گاهی در اجرا اشکالاتی دارد.

ولی اگر این مشکلات در قوانین اساسی موضوعه یافت شود ، چندان مورد توجه نیست و برای تفسیر می توانند به سوابق رجوع کنند و در رفع مسایل مورد اختلاف بکوشند.

قانون اساسی مدون : متن واحد و جامعی است که کلیه قواعد مربوط به ساختار سیاسی و قدرت و انتقال و اجرای آن را در بردارد.

ملاک تقسیم بندی قانون اساسی انعطاف ناپذیر (سخت) و انعطاف پذیر (نرم) در چگونگی تجدید نظر (بازنگری) قانون اساسی است.

اگر قانون اساسی را بتوان به شیوه عادی مورد تجدید نظر قرار داد، آن را انعطاف پذیر (نرم) گویند . مثل بریتانیا و اسرائیل

در قانون اساسی انعطاف ناپذیر (سخت) مراسم بازنگری (تجدید نظر) ، توسط مجلس ویژه ای (مجلس موسسات، مجلس خبرگان) یا به وسیله همه پرسی از مردم و یا مخلوطی از شیوه های مختلف انجام می شود. مثل ایران ، آمریکا و فرانسه

قانون اساسی یکدست : آن است که کلیه اصول آن دارای ارزشی مساوی باشند، یعنی آئین تجدید نظر در مورد همه مقررات آن یکسان پیش بینی شده باشند.

قانون اساسی مختلط به متون مصوبی گویند که مشتمل بر دو نوع است :

1-        اصولی که با آئین خاص قابل تجدید نظرند.

2-        اصولی که همانند قوانین عادی قابل اصلاح و تغییر هستند.

انواع قانون اساسی از لحاظ منشا شکل گیری عبارتند از :

1-        اقتداری یا اعطایی

2-        نیمه اقتداری یا نیمه اعطایی

3-        مردم سالار

قانون اساسی اقتداری اعطایی : آن است که  از سوی زمامدار بلامنازعی به عنوان امتیاز به مردم داده شود.

قانون اساسی نیمه اقتداری نیمه اعطایی : آن است که شکل گیری آن به وسیله حاکم مطلق ، ولی با همکاری یک یا دو مجلس انجام می گردد.

قانون اساسی مردم سالار : آن است که ثمره نهضت ها و انقلاب ها باشد و از طریق مردم یا نمایندگان آنها به تصویب رسیده باشد.

حقوق و آزادیهای عبارتند از :

1-        آزادی عملکرد فردی

2-        آزادی اندیشه

3-        آزادی گردهمایی

4-        آزادی بازرگانی و صنعتی

آزادی عملکرد فردی عبارت است از :

1-        حق حیات و آزادی تن

2-        امنیت

3-        آزادی و مصونیت مسکن

4-        تعرض ناپذیری مکاتبات

5-        آزادی رفت و آمد

در بحث امنیت : برای پیشگیری از سوء استفاده قدرتها ، بازداشت فقط با مجوز مقام صالح قضایی صورت می گیرد. ولی دو استثناء در آن وجود دارد :

1-        در جرائم مشهود یا در جرایم علیه امنیت کشور

2-        بازداشت احتیاطی ، بدون مجوز قضایی ، به مدت کوتاه (24 ساعت) آنهم در صورت لزوم و طبق قانون

در بحث آزادی و مصونیت مسکن : فرد آزاد است از مسکن خود هرگونه استفاده ای که مایل است بنماید ، به شرط آنکه نوع استفاده موافق قانون بوده و یا خلاف اخلاق حسنه نباشد.

از سوی دیگر ، مسکن افراد مصون از تعرض است و کسی حق ورود به خانه افراد را ندارد ، ولی چهار مورد استثناء دارد که عبارتند از :

1-        بازرسی توسط یا به دستور مقامات قضایی به منظور تعقیب متهمان و مجرمین (اینگونه بازرسی ها یا توسط باپرس یا به وسیله ماموری که دارای مجوز ویژه قضایی باشد ممکن است.)

2-        تفتیش مسکن افراد برای اجرای حکم قضایی

3-        ملاحظه محل مسکن در مورد مسایل مالیاتی و عوارض و غیره

4-        معاینه محل در خصوص مسایل اجتماعی مانند بهداشت یا کار کودکان و نظایر آنها

حق آزادی رفت و آمد : از حقوق ابتدایی افراد در کشورهای دمکراتیک است و محروم شدن افراد از چنین حقوقی ، ویژه رژیم های اقتدارگر و تمرکز طلب است.

مقررات مربوط به رفت و آمد و عبور و مرور داخلی و خارجی ، بنابر کیفیت هر مورد به دو صورت تقسیم می شود :

1-        قوانین آسان گزار

2-        قوانین سخت گیر

آزادی اندیشه عبارت است از :

1-        آزادی عقیده و آئین

2-        آزادی بیان

3-        آزادی آموزش و پرورش

4-        آزادی اخبار و اطلاعات

5-        آزادی نمایش

در آزادی عقیده و آئین : فرد حق دارد در درون خود هرگونه اعتقاد و باوری نسبت به اخلاق ، مذهب ، سیاست و فلسفه داشته باشد و کسی نمی تواند وی را به علت باورهایش مواخذه نماید و زندگی فیزیکی و اجتماعی او را به خطر بیاندازد.

آزادی بیان : یعنی افشای اندیشه ، عقیده ، افکار و سلیقه.

این آزادی حقوقی به فرد اعطا می کند که به وسیله سخن یا مطبوعات و کتب و آثار ، کنفرانس ، پژوهش و تحقیق ، اندیشه و عقاید خود را برای همه باز گوید.

آزادی بیان ، حقوق انسان را در زمینه بروز دادن عقاید و اندیشه بدون هراس از تعقیب و مجازات و بازداشت تضمین می کند.

آزادی آموزش و پرورش یعنی :

1-        آزادی تاسیس مدرسه

2-        آزادی انتخاب نوع آموزش و موسسه آموزشی

3-        آزادی مطالب و مضامین یادگیری

بنابراین :

الف) کلیه کسانی که دارای درجات و دانشنامه های مناسب علمی باشند و صلاحیت آنها از سوی مقامات مسئول محقق باشد، می توانند موسسه آموزشی مورد نظر خود را بنیان گذارند.

ب) اولیاء باید بتوانند هر مدرسه ای را که هستند انتخاب و فرزندان خود را بدان بسپارند.

ج) دولت باید وسایل آموزشی رایگان اطفال را از سن معینی تا مدت مشخصی فراهم کند.

د) آزادی تنظیم محتوای دروس ، خود یکی از وجوه آزادی آموزش و پرورش است.

دلیل تکیه اعلامیه های حقوق بر آزادی آموزش و پرورش این بود که در کشورهای اروپائی مثل فرانسه، از آغاز بین کلیسا و دولت تضادهایی وجود داشته است.

مدارس کاتالوکدر جهت سازمان دادن به آموزش و پرورش محافظه کارانه و مذهبی بوده اند و رژیم بدنبال جدا کردن تعلیمات دینی از تعلیمات سیاسی و مدنی غیر مذهبی بوده اند.

شرایط آزادی اخبار و اطلاعات عبارتند از :

1-        شهروندان حق دارند به درست ترین و صادقانه ترین اخبار و اطلاعات داخلی و خارجی دسترسی داشته باشند

2-        آزادی مطبوعات ، چاپ و نشر و ... جزء لاینفک آزادی ها است.

3-        حتی المقدور سانسور مطالب ممنوع است

4-        مقررات دقیق و همه جانبه ای درباره نیرومند ترین وسایل جمعی در چارچوب حقوق و آزادیها تدوین گردد

در دنیای حاضر مطبوعات را رکن چهارم آزادی و دمکراسی می دانند ، زیرا واکنش های مردم هنگام انتخابات و همه پرسی و تصمیم گیری های مهم منوط به آزادی مطبوعات و دسترسی شهروندان به واقعیت های اخبار است.

با قبول اصل آزادی نمایش ، در قوانین کشورها مقرراتی دایر بر کسب اجازه قبلی از مقامات مسئول برای نمایش برخی از تئاتر ها یا فیلم ها وضع شده اتس تا در قالب اخلاق جامعه و فرهنگ ملی مطالب زیان آور و خلاف ارزش های دینی و اخلاقی و اجماعی ، مردم را از جاده صلاح و فلاح به انحراف نکشاند.

در مبحث آزادی گردهمایی : شهروندان حق دارند در گروه بندیهای گوناگون با سرشت ساسی ، اجتماعی ، صنعتی و اقتصادی و نظایر آن شرکت کنند ، مگر آنکه تجمع و گروه بندی به نظم عمومی مستقر گزندی برساند.

آزادیهای گردهمایی عبارتند از :

1-        آزادی تجمعات موقتی

2-        آزادی سازمان پیوندی

آزادی تجمعات موقتی : اینگونه گردهماییها یا خصوصی هستند ، (مانند مهمانیها ، یا یک انجمن خیریه و همکاران اداری) یا اینکه جنبه عمومی دارند و احتمالا به منظور اقدامات اجتماعی و سیاسی و صنعتی سازمان داده شده اند.

قانون اساسی نیز تشکیل اجتماعات را متوقف به شرایطی می داند که با رعایت آنها می توان از گزندها و آسیب های احتمالی آسوده خاطر بود.

از مصادیق عمده تجمعات موقتی، تظاهرات خیابانی است. قوانین کشورهای دمکراتیک اساسا اینگونه تظاهرات را آزاد اعلام کرده اند.

آزادی سازمان پیوندی :

1-        سازمان انتفاعی (سود آور)

2-        سازمان غیرانتفاعی

شرایط سازمانهای غیرانتفاعی :

از فعالیتهای آنها درآمدی به دست نمی آید تا بتوان بین اعضاء تقسیم کرد، بلکه بعکس در اغلب اوقات اعضای آنها در هزینه های آنها به شکل پرداختهای ماهانه یا سالانه یا کمکهای نقدی و کالایی مشارکت می کنند.

امور مربوط به سازمانهای انتفاعی در چارچوب حقوقی خصوصی حل و فصل می شوند.

امور مربوط به سازمانهای غیرانتفاعی توسط حقوق عمومی.

سخت بودن تمایز بین سازمانهای سیاسی از غیر سیاسی به این دلیل است که بجز احزاب سیاسی که آشکارا درصدد فتح قدرت و برخورداری از مزایای حکومت اند، بقیه دسته ها و گروهها گاهی برای ایجاد سهولت در اقدامات سیاسی و دور زدن موانع و سختگیریهای قانونی ، زیر نقاب سازمانهای غیر سیاسی به فعایت می پردازند.

آزادیهای اقتصادی و اجتماعی عبارتند از :

1-        مالکیت

2-        آزادی بازرگانی و صنعتی

3-        آزادی کار

4-        آزادی اتحادیه ای (سندیکا)


 

ادامه نوشته

20 اصل اخلاقي در روابط عمومي بر اساس نامه 31 نهج البلاغه

كتاب ارزشمند نهج‌البلاغه هر جمله‌اش سرشار از حكمت‌هاي فراوان و بي‌شمار است اگر هريك از ما رهروان امام متقيان علي (ع) دهها باراين كتاب را مطالعه كنيم باز هم به نكات تازه‌اي دست خواهيم يافت كه هر يك از آنها راهگشاي مشكلات بسيار است. با مروري بر نامه 31 ايشان به فرزند برومندشان امام حسن (ع) به نكات جالب توجه بيشتري در آن میرسیم. سرتاسر اين نامه پر است از حكمت‌ها واندرزهاي فردي و اجتماعي. در همان ابتداي نامه امام از زنده نگهداشتن قلب مي‌گويد و توصيه مي‌فرمايند: دلت را با اندرز نيكو زنده كن، هواي نفس را با بي‌اعتنايي به حرام بميران، جان را بايقين نيرومندكن و با نور حكمت روشنايي بخش" در بخش‌هاي ديگر نامه توصيه‌هاي اخلاقي فراواني به چشم مي‌خورد كه مناسب ديدم تعداد 20 مورد از آنها را كه مي‌تواند جزو اصول كاري روابط عمومي‌ها قرار گيرد در اينجا ذكر كنم و تفسير و توجيه آن را به مخاطبان آگاه و فهيم واگذارم:

1- آنچه نمي‌داني نگو و آنچه بر تو لازم نيست برزبان مياور.

2- در مسيري كه از سرگرداني و گمراهي آن مي‌ترسي، قدم مگذار زيرا خودداري به هنگام     سرگرداني و گمراهي بهتر از سقوط و تباهي است.

3- براي حق ، در مشكلات و سختي‌ها شنا كن.

4- خود را براي استقامت در برابر مشكلات عادت‌ده كه شكيبايي در راه حق عادتي پسنديده است.

5-  در تمام كارها خود را به خدا واگذار.

6- به استقبال كارهايي برو كه صاحبان تجربه زحمت آزمون آن را كشيده‌اند و تو را از تلاش و يافتن بي‌نياز ساخته‌اند.

7-  تلاش كن تقاضاهاي تو از روي درك و آگاهي باشد نه آنكه به شبهات روي آوري.

8- اگر مشكلي براي تو پيش آمد آن را به عدم آگاهي ارتباط ده زيرا تو ابتدا با نا آگاهي متولد شده‌اي.

9-  آنچه براي خود دوست داري براي ديگران نيز دوست بدار و آنچه براي خود نمي‌پسندي براي ديگران مپسند.

10- {‌بدان} خود بزرگ بيني و غرور مخالف راستي و آفت عقل است.

11-  بيش از تحمل خود بار مسئوليت‌ها را بردوش منه كه سنگيني آن براي تو عذاب آور است.

12-  برده ديگري مباش ، كه خدا تو را آزاد آفريده است.

13-  آنچه با سكوت از دست مي‌دهي آسان‌تر از آن است كه با سخن از دست برود.

14-  شغل همراه با پاكدامني بهتر از ثروت فراواني است كه با گناهان به دست آيد.

15-  جايي كه مدارا كردن درشتي به حساب آيد به جاي مدارا درشتي كن.

16-  پيش از آنكه فرصت از دست برود و اندوه ببار آورد از فرصت‌ها استفاده كن.

17-  با آنكس كه با تو درشتي كرده نرم باش كه اميد است به زودي در برابر تو نرم شود.

18-   غم و اندوه را با نيروي صبر و نيكويي ،‌ يقين از خود دور ساز.

19-  كسي كه ميانه روي را ترك كند از راه حق منحرف مي‌گردد.

20-  كاري كه برتر از توانايي زن است به او وامگذار که زن گل بهاري است نه پهلوان سخت كوش.

انواع ارتباط

انواع ارتباط :

ارتباط مستقیم و رو‌‌ در رو :  این ارتباط بدون واسطه‌بین شخص پیام دهنده‌ و شخص ‏پیام گیرنده ایجاد می‌شود. منظور ارتباط رو در رو یا face to face است. در این نوع ارتباط پیام‌ها مستقیما بین دو فرد رد و بدل می‌شود.

این نوع ارتباط ویژگیهایی ‏هم دارد، مانند:

‏1-‏ فرصت جابجایی پیام گیرنده‌ و پیام دهنده 

‏2- فرصت تصحیح یکدیگر 

‏3- ارتباط رو در رو، عمیق و تاثیر گذار‏ 

‏4- قابل رویت بودن آثار پیام

ارتباط غیر مستقیم و غیر شخصی : این نوع ارتباط در جوامع پیشرفته‌انسانی بسیار گسترده شده است. افراد برای برقراری ارتباط با یکدیگر و با محیط زندگی خود و نیز برای کسب اطلاعات از سایر نقاط  دست به ارتباط غیر مستقیم و با واسطه می زنند، یعنی ارتباط از طریق روزنامه‌ها، مجلات، تلفن و ... برقرار می‌کنند.

ارتباط درون فردی : به ارتباط هر فرد با خودش ارتباط "درون فردی" می‌گویند. ارتباط درون فردی‌اعمال ذهنی خودآگاه از قبیل تفکر،محاسبه،برنامه‌ریزی، تخیل و یادآوری را شامل می شود.

همچنین خواب دیدن فرد جزء این گروه ارتباطی محسوب می‌شود. بیشتر این جریانات در ذهن صورت می‌گیرد. اما گاه سایر قسمت‌های بدن هم درگیر آن می‌شود. 

مثلا، وقتی در حال نوشتن چیزی هستیم ممکن است بلند بلند با خود حرف بزنیم، دست خود را حرکت دهیم و یا حالت‌های خاصی به چهره خود بدهیم.

ارتباط جمعی : ارتباط غیر مستقیمی‌است که‌از طریق رسانه‌ها همگانی بین گروههای وسیع انسانی ایجاد می‌شود.این ارتباط شامل برنامه‌های سرگرم کننده‌ و انتشار اخبار و اطلاعاتی می‌شود که سازمان‌های دولتی یا شرکت‌های خصوصی برای انبوه مخاطبان خود پخش می کنند.

ارتباط جمعی‌ تعبیر جدیدی است که ‌جامعه شناسان آمریکایی برای مفهوم   Mass Media   بکار برده‌اند. این واژه ‌که ‌از ریشه‌لاتین (‏Media یا وسایل) و اصطلاح انگلیسی(  Mass یا ‏توده ) ‌تشکیل شده‌است.

از نظر لغوی به‌ معنای ابزارهایی است که ‌از طریق آنها می‌توان با ‏افراد بطور جداگانه ‌یا با گروه‌های خاص در حد وسیع بطور ‏یکسان و همزمان دسترسی پیدا کرد.

امروزه ‌این وسایل عبارتند از: روزنامه‌ها، رادیو، تلویزیون، سینما، اعلان ها و ...

 بدیهی است که ‌در میان ابزارهای پخش پیام مانند؛ روزنامه، رادیو و تلویزیون وجه اشتراک هایی وجود دارد. این وجه مشترک همان پخش پیام‌ها بصورت متناوب است.

 ارتباط نوشتاری :‏ ارتباط نوشتاری ارتباطی است که‌در آن اطلاعات از طریق قلم بر کاغذ ‏نقش می‌بندد. (مانند نامه‌، روزنامه، کتاب و‏..)
ارتباط غیر نوشتاری : ارتباطی است که ‌اطلاعات و افکار از طریق امواج مانند رادیو، ‏تلویزیون، تلفن، تلگراف و ... میان مردم رد و بدل ‌می‌شود.

ارتباط کلامی :‏ در این نوع ارتباط اطلاعات و افکار از طریق زبان و گفتار منتقل می‌شوند ‏‏(نظیر، تلفن و تلگراف)‏

ارتباط غیر کلامی :‏  ارتباطی است که‌ مفاهیم و معانی بدون دخالت زبان و گفتار میان ‏انسانها منتقل می‌شوند (نظیر عکس، تصویر، فیلم و رنگ‌ها، لباس و‏...)

ارتباط ابزاری یا ماشینی :‏ این نوع ارتباط، ‌درست بر عکس ارتباط انسانی است، ‏گردش اطلاعات میان دو ابزار یا ماشین ردوبدل می‌شود (نظیر اطلاعات مخزن به بلندگو یا صفحه‌تلویزیون(

ارتباط ملی :‏ ارتباطی است که‌پیام‌ها، اطلاعات و مفاهیم از طریق وسایل ارتباط جمعی ‏نظیر (رادیو، تلویزیون، مطبوعات و ...) در چهار چوب جغرافیایی یک کشور منتشر می‌شود.

ارتباط فرا ملی :  پیام‌ها و اطلاعات به واسطه ماهواره‌ها، از مرزهای جغرافیایی عبور کرده و به ما می رسند. این نوع ارتباط سبب نزدیکی میان انسانها بر روی کره‌زمین می‌شود (مانند تلویزیون آسیایی و ‏اروپایی و تلویزیون بدون مرز و ...)‏

ارتباط زمانی : ارتباطی است که ‌انتقال اطلاعات باید در زمان معین انجام گیرد در غیر این ‏صورت ازرش چندانی ندارد (مانند گزارش‌های خبری)‏

ارتباط غیر زمانی :‏ درست عکس ارتباط زمانی، محدود به‌زمان خاصی نیست و اطلاعات ‏آن می‌تواند پیوسته‌ معتبر باشد (مانند کتابخانه)‏

ارتباط سازمانی : در این نوع ارتباط برای انتقال اطلاعات و دریافت پیام نیازمند ‌امکانات گسترده ‌‏فنی، برنامه‌ریزی، سازماندهی، بودجه‌، پرسنل و ... است (مانند رادیو و تلویزیون، تلکس و فاکس(

ارتباط غیر سازمانی : ارتباطی است که ‌به ‌امکانات فنی، بودجه، سازماندهی و مقررات ‏نیاز ندارد (مانند نامه‌ و گفت و شنودهای حضوری(

ارتباط نمادین : ارتباطی است که ‌طی آن پیامها در قالب علائم و نشانه‌ها ار طریق حواس ‏فرد دریافت می‌شود (مانند حالات چهره‌پیام دهنده، لحن، طنین صدا و حرکات بدنی) این ‏عوامل بخشی از پیام‌هستند که گیرنده پیام آن را نشانه‌خوانی می‌کند. البته این حالات و حرکات ‏می‌تواند در فرهنگ‌های مختلف معانی متفاوتی داشته‌باشد.

ارتباط انسانی : اطلاعات و مفاهیمی‌که میان دو انسان ردوبدل می‌شوند (مانند نامه، تلفن و(...

ارتباط فرا انسانی :  به ارتباط انسان با غیر انسان "ارتباط فرا انسانی" یا برون فردی می‌گویند. این ارتباط شامل ارتباط انسان با حیوان، ارتباط انسان باابزار و ماشینهای هوشمند و ارتباط انسان با عوالم غیبی نیز است. بنابراین ارتباط با ارواح،تله پاتی و ارسال علائم برای موجودات فضایی نیز در این مقوله می‌گنجد.

ارتباط با حیوانات : ما می‌دانیم‌که حیوانات تا چه اندازه می‌توانندبا انسان ارتباط برقرار کنند.حیواناتی از قبیل سگ، دلفین، پرندگان خاص، میمون و ... به سهولت نسبت به علائم‌انسانی واکنش نشان می‌دهند. آنها قابلیت فراگیری دارند. برخی از حیوانات نشان داده‌اند که دست کم می توانند نمادپردازی ‌بنیادین زبان را بیاموزند و مانند کودکان قواعد دستوری را به کار برند.

ارتباط با ماشین : ارتباط با ماشین‌ها بدل به تجربه روزمره‌اغلب ما شده است.ما هنگام رانندگی، دوچرخه سواری و یا کار با کامپیوتر دستور عمل‌هایی می‌دهیم و آنها به طور خودکار به این علاتم و دستورها، عکس‌آلعمل نشان می‌دهند. بازخوردی که ما از این دستگاه ها دریافت می‌کنیم در کنترل موفقیت آمیز آنها اهمیت دارد.

ارتباط با ارواح و فرا آگاهی : ارتباط با ارواح اصطلاح واسطه(مدیوم) معنای خاص خود را دارد که با معنای متعارف آن در علوم ارتباطات متفاوت است.شواهد معتبری مبنی بر واقعیت داشتن فرا آگاهی-تله پاتی یا ارتباط فکری از روشی غیر از روش مادی وجود دارد.(راین 1935) وجود محمل و رسانه این ارتباط مورد تردید است و کل این پدیده وجهی اسرار آمیر از ارتباط بینا فردی به شمار می آید.

ارتباط با موجودات فضایی :  در سال 1973 کارل ساگان و فرانک دریک، محققان دانشگاه کرنل آمریکا،‌ لوحی طراحی کردند. این لوح با نمودارها و اطلاعات اولیه درباره زمین، وضعیت و انسان‌های ساکن آن و نیز تصویر زن و مردی که مرد دست خود را به نشانه خوش آمدگویی بالا برده است، طراحی شده است. این لوح با سفینه پایونیر 10 به فضا پرتاب شد. این پیام تا جایی که ما می‌دانیم ‌هنوز پاسخی دریافت نکرده است. ولی این لوح نشان می‌دهد که موفقیت ارتباط به شناخت فرهنگ‌گیرنده‌ و مجموعه همه رمزگان ها بستگی دارد. چرا که موجودات فضایی باید دارای توانایی خواندن رمزگان نمودار ، نشانه های گرافیکی‌ و نیز‌ ایما و اشاره ‌‌باشند تا بتوانند معنای مضمون لوح و حرکت دست مرد را بفهمند.

در مجموع می توان گفت؛ همه متفکران و نظریه پردازان" ارتباط " را یکی از کنش های بنیادین انسانی می‌دانند. کنشی که بی‌وقفه ادامه دارد. زیرا حتی در خواب هم ذهن ما خاطرات را به قالب تصاویر رویا در ‌آورده و به آنها آرایش تازه‌ای می‌دهد. هنگام کار همواره‌ آگاهانه یا ناآگاهانه در حال مبادله‌ی اطلاعات هستیم. ممکن است چیزی بگوییم، اما حالت ناخواسته چهره‌مان معنای دیگری از سخن‌مان را نشان دهد. آنچه می‌گوییم و آنچه‌ می‌پوشیم بر دیگران تاثیر می‌گذارد.

ارتباط شبکه‌ای : این ارتباط نوعی ارتباط بینا فردی است که بواسطه شبکه‌های ارتباطی فراگیر و عمومی صورت می‌گیرد. این ارتباط شامل کلیه مکاتبات نوشتاری، تصویری، صوتی و ویدیویی است.

این ارتباط امروزه بسیار فراگیر و جهانی شده است. بطوریکه جزء زندگی روزمره انسان شده و تمامی ابعاد انسانی و ارتباطات را تحت تاثیر خود قرار داده است. شاید دانشمندان عصر حاضر در حال ارائه تعاریف جدیدی برای این نوع از ارتباط هستند. مطمئنا هم تعداد این تعاریف کم نخواهد بود.

 

چکیده فصل چهارم             کتاب مبانی جامعه شناسی

نوشته : بروس کوئن   ترجمه و اقتباس : دکتر غلامعباس توسلی - دکتر رضا فاضل

پایگاه و نقش

پایگاه به موقیعیت اجتماعی و جایگاهی اطلاق می شود که فرد در گروه ، یا در مرتبه اجتماعی یک گروه، در مقایسه با گروههای دیگر احراز می کند.

پایگاه را اغلب برای این بکار می برند که جایگاه فرد را در سلسله مراتب اجتماعی مشخص کند.

پایگاه و موقعیت اجتماعی فرد به وسیله حقوق و مزایای شخص تعیین می گردد.

نقش به رفتاری اطلاق می شود که دیگران از فردی که پایگاه معینی را احراز کرده است، انتظار دارند.


پایگاه انتسابی و پایگاه اکتسابی

پایگاه انتسابی از آغاز تولد به فرد محول شده و عمدتا بر زمینه های خانوادگی نوزاد استوار است.

جنسیت، دین، نژاد و معیارهای اجتماعی، همگی از طریق والدین و خانواده به فرد منتقل شود.

در پایگاه انتسابی ، پایگاه فرد بر نسب او مبتنی است، نه بر شایستگیهای فردی و نه آن چیزی که از طریق کار و کوشش به دست آورده است.

پایگاه اکتسابی به موقعیتی اطلاق می شود که براساس تلاش کاری که فرد از خود بروز داده یا استعدادها و مهارتهایی که از خود نشان داده است، استوار است.


بی ثباتی و تضاد پایگاه اجتماعی

در جوامع صنعتی جدید که پایگاهها، هم جنبه انتسابی و هم جنبه اکتسابی دارند، فرد می تواند تعداد بسیاری پایگاه را در یک زمان دارا باشد، به چنین موقعیتی، ناهمسانی پایگاه می گویند.

تزلزل و ناهمسانی در پایگاه وقتی رخ می دهد که فرد در خصوص برخی ویژگیهای پایگاه، از منزلت بالایی برخوردار است و در مقایسه با دیگر ویژگیهای آن، منزلت پایین تری دارند.


نقشهای نمونه

کسانی که برای ما ارزش خاصی دارند و ما رفتار آنان را سرمشق خود قرار می دهیم، نقش آنان برای ما الگوست، و آنان را نقشهای نمونه می گوئیم.

وقتی فرد نقش معینی را ایفا می کند، رفتار خود را با توجه به نقشی که برای او الگوست برمیگزیند.

نقشهای نمونه به اجتماعی شدن کمک می کند، زیرا کسانی که مراحل پرورش اجتماعی را می گذرانند،‌با پیروی از رفتارهای نمونه و اهدافی که در جهت آن کوشش می کنند، با این الگوها آشنا می شوند.

دلیل اینکه نقشهای نمونه در فرایند آموزش بسیار کمک می کند ، این است که ، فرد را با الگوهای رفتاری پذیرفته شده در موقعیتهای مختلف ، آشنا می سازد.


گروههای مرجع و ایفای نقش

گروههای مرجع، دسته ای از افرادند که فرد رفتار خود را با آنها مقایسه کرده، درجه نزدیکی خود را نسبت به آن تعیین می کند.

ایفای نقش هر فرد با مقایسه نقش او با کسانی که وظیفه مشابه او دارند ارزیابی می شود.

فرد با این مقایسه می تواند مشخص کند که آیا نقش خود را به درستی ایفا کرده است یا خیر.


نقش محول و نقش محقق

شیوه ایفای نقش طبق انتظارات جامعه را نقش محول می نامند.

نقش محقق، شیوه ای است که فرد در عمل، در ایفای یک نقش معین به کار می برد.

تفاوتی که بین نقش محول و نقش محقق می تواند بیان کرد این است که ، نقش محول، الگوهای رفتاری مورد انتظار را برای فردی که پایگاه معینی اشغال می کند مشخص می سازد، اما نقش محقق به آن دسته از الگوهای رفتاری اطلاق می شود که فرد در زمان ایفای نقش خود ، در عمل آن نقش را اجرا می کند.

هیچ کس در غالب نقشهای محول خود باقی نمی ماند، بلکه بین نقشی که به او محول می شود و نقشی که در عمل ایفا می کند، مغایرتهایی به دلایل زیر به وجود می آورد :

1)     عدم شناخت صحیح فرد از آنچه ایفای یک نقش اقتضا می کند.

2)     تمایل فرد به عدم انطباق نقش خود با الزامات و انتظارات دیگران.

3)     ناتوانی فرد در ایفای صحیح یک نقش.


شخصیت و ایفای نقش

برای آنکه شخصی بتواند نقشی را به درستی ایفا کند، باید دارای شخصیتی باشد که او را به انجام نقش هدایت کند.

بیشتر افراد در اجرای نقش محول خود که بخشی از زندگی آنان را از بدو تولد تشکیل می دهد، کمتر دچار مشکل می شوند، با وجود این ، ایفای نقش اکتسابی هنگامی به آنان واگذار می شود که شخصیت آنان تا حدی پرورش یافته و شکل گرفته باشد.


دلسردی از نقش

به حالتی که در آن فرد نقش خاصی را به رغم میل و احساسات شخصی ایفا می کند، دلسردی از نقش گویند.

این حالت هنگامی اتفاق می افتد که آن نقش اولویت خاصی در زندگی فرد ندارد و شخص به جای آنکه نقش را در دل خود جایگزین کند، آن را تنها به این دلیل ایفا می کند که ضرورت ایجاب می کند یا دیگران از او انتظار دارند.

ایفای نقش در این حالت، غالبا همراه با فشارهای روانی است.

 ناکامی نقش

یعنی اینکه فرد در نقش معینی که ایفا می کند دچار شکست و ناکامی شود.

فشار نقش

گاه اتفاق می افتد که فرد در انجام نقشی که از او انتظار می رود، دچار مشکل می شود و این به دلیل تعارض نقشها و وظایف یا انتظاراتی است که در قبال آن نقش وجود دارد، به این وضعیت، فشار نقش می گویند.

این تعارضات ممکن است هنگامی ظاهر شود که طرف مقابل نقش، انتظارات متفاوتی از دارنده نقش دارد، یا زمانی که شخص پایگاهی را اشغال می کند که مستلزم یک سلسله الگوهای رفتاری متفاوتی است که در آن لحظه، ‌ممکن است با یکدیگر در تعارض باشند.


شکست در ایفای نقش

در یک جامعه صنعتی شهرنشین، ممکن است یک فرد ضرورتا چندین نقش را همزمان ایفا کند و بدین سان ، در معرض انتظارات متعارضی قرار می گیرد ، در چنین موقعیتی غالبا اتفاق می افتد که شخص در ایفای نقش خود دچار شکست شود.

اغلب اتفاق می افتد که افراد بیشتر در ایفای نقش محقق یا اکتسابی خود دچار شکست می شوند.

تعارض نقشها

تعارض نقشها زمانی رخ می دهد که فرد یک یا چند پایگاه را که با هم در تضاد هستند را می گیرد، یعنی پایگاههایی دارد که رفتارهای متضادی را از دارنده آن می طلبد.

کسانی که دچار تعارض نقش هستند، اگر با درخواستهای متناقضی رو به رو شوند، برای تصمیم گیری و تنظیم چگونگی رفتار خود با مشکل روبرو می شوند.


عضویت در گروههای متعدد از ویژگیهای جوامع جدید صنعتی است.


شبکه نقشها

شبکه نقشها به مجموعه روابط و مناسباتی اطلاق می شود که شخص با افراد دیگری که با آنان در تماس است ، برقرار می کند.

نمایش یا بازی نقشها یعنی فردی آگاهانه می کوشد که نقشی را (( به طور کامل )) انجام دهد تا دیگران را تحت تاثیر قرار دهد.

هرگاه فرد کوشش آگاهانه ای به عمل آورد تا تصویر مطلوبی را از خود نشان دهد و این تصویر را حضار یا مخاطبان بپذیرد، شاید بتوان گفت که او به هدف نقش نمایشی خود رسیده است.

اشخاص حقوق و وظایف وابسته به پایگاهی را که اشغال کرده اند را از طریق فرایند اجتماعی شدن ، فرا می گیرند.

و نیز افراد با مشاهده رفتار کسانی که دارای پایگاه مشابهی با آنهایند ، وظایف و حقوق خود را فرا می گیرند.

درس روانشناسی اجتماعی            خلاصه فصل یک تا سه

نوشته الیوت ارونسون                  مترجم : دکتر حسین شکر کن

 

ارسطو نخستین کسی بود که برخی از اصول نفوذ اجتماعی و متقاعد سازی را صورت بندی کرد.

تعریف روانشناسی :

تقریبا به تعداد روانشناسان اجتماعی ، برای روانشناسی اجتماعی تعریف وجود دارد. ولی همه آنها در یک عامل با هم مشترک هستند و آن نفوذ اجتماعی است.

پس ساده ترین تعریف برای روانشناسی اجتماعی این است : روانشناسی اجتماعی یعنی نفوذی که مردم بر عقاید و رفتار دیگران دارند.

سوگیری بینش پس نگر چیست؟ همه ما تمایل داریم تا پس از آگاه شدن از نتیجه یک رویداد توانایی هایمان را در پیش بینی بیش از حد برآورده کنیم.

روانشناسان غیر حرفه ای کار خود را با مشاهده شروع کرده و به تدریج پای خود را فراتر می نهند.

در تعاریف روانشناسی در بعضی مواقع بجای ((فردگرا)) یا ((ناهمرنگ)) از عنوان ((منحرف)) و بجای (( همرنگ )) از (( ((بازیگر گروهی )) استفاده می کنیم.

افراد را میتوان به گروههای میانه رو ، همرنگ و ناهمرنگ تقسیم کرد.

نتایج نشان داده است که افراد میانه رو به دلیل همرنگی با هنجارهای گروهی بیشتر از همه مورد علاقه بوده است ، در صورتی که دلبستگی به افراد ناهمرنگ از همه کمتر است.

نتایج دلالت بر این دارد که ، گروه (( مستقر )) یا ((میانه رو)) ، متمایل است که افراد همرنگ را بیشتر از افراد ناهمرنگ دوست بدارد.

البته همیشه نمیتوان همرنگی را سازگارانه و ناهمرنگی را ناسازگارانه دانست ، بعضی مواقع نیز وجود دارد که نتیجه همرنگی مصیبت بار و اسفناک است.

تعریف همرنگی : همرنگی را میتوان تغییر در رفتار و عقاید فرد بر اثر اعمال فشار واقعی یا خیالی از طرف فرد یا گروهی دیگر دانست.

 

هدف مردم از همرنگ شدن دو چیز است :

الف) درست بودن اعمال و افکار دیگران  

ب) داشتن ارتباط دوستانه با مردم از طریق رفتار مطابق با انتظار آنها

 

عواملی که سبب افزایش یا کاهش همرنگی می شود عبارتند از :

      1-     اکثریت (اتفاق نظر)

2-     وادار ساختن فرد به متعهد بودن در قضاوت خویش

3-     تفاوت فرهنگی

4-     شخصیت افراد

5-     چه کسانی اعضای گروه را تشکیل می دهند

 

همرنگی در جوامع جمع گرا (چین ، نروژ و ژاپن) از جوامع فردگرا (فرانسه و ایالات متحده) بیشتر است.

 

گروهی در ایجاد همرنگی موفق تر است که :

      1-     از افراد متخصص تشکیل شده باشد

2-     اعضای گروه برای فرد مهم باشند

3-     اعضای گروه به نحوی با فرد قابل مقایسه باشند


دو دلیل برای همرنگ شدن فرد وجود دارد :

      1-     رفتار دیگران ما را متقاعد سازد که قضاوت اولیه مان اشتباه بوده

2-     مایل باشیم از تنبیه گروه احتراز بجوییم یا از آنان پاداش کسب کنیم

 

البته هرگاه آزمودنی بتواند محرمانه سخن بگوید، همرنگی خیلی کم می شود.

 هرچه فرد ، بیشتر به تخصص و صداقت فرد دیگر معتقد باشد ، تمایل بیشتری برای دنباله روی از وی و همرنگی با رفتار او خواهد داشت.

 هیجان دارای دو جزء احساسی و شناختی است و در پژوهشهای بدست آمده ، که مردم حتی برای ارزیابی کیفیت هیجان های خود از دیگران پیروی می کند.

 

انواع پاسخ به نفوذ اجتماعی :

      1-     متابعت

2-     همانند سازی

3-     درونی کردن

 

·   متابعت یعنی به منظور کسب پاداش یا اجتناب از تنبیه ، با دیگری همرنگی کنیم.

این رفتار از ناپایدارترین سطح نفوذ اجتماعی است و تا زمانی که پاداش یا تهدید و تنبیه وجود داشته باشد ، دوام می یابد.

در متابعت جزء مهم (( قدرت )) است ، قدرت کسی است که می تواند متابعت را پاداش دهد یا تنبیه کند.

 

·   همانند سازی آرزوی شخص برای همانند شدن با شخصیتی صاحب نفوذ است و مشابه متابعت از رضایت درونی نمی باشد ، ولی پاداش و تنبیه ضروری نیست و لازم نیست که شخصی که فرد با او همانند می شود اصولا حضور داشته باشد.

 

-   تفاوت همانند سازی با متابعت این است که در همانندسازی ، فرد به عقاید و ارزشهایی که اختیار کرده است اعتقاد پیدا می کندو این موضوع را می توان (( پدیده دایی خوب و مهربان )) نامید.

 

·   درونی کردن پایدارترین پاسخ به نفوذ اجتماعی است و انگیزه آن مبتنی بر این است که میخواهیم رفتار و افکارمان درست و صحیح باشد.

جزء مهم درونی کردن قابل قبول بودن شخصی است که اطلاعات را فراهم می کند.

 

شرط های ادامه دار بودن همانند سازی عبارتند از :

      1-     شخص همچنان در نظر شما بماند.

2-     هنوز همان اعتقادات را داشته باشد.

3-     این اعتقادات به وسیله اعتقادات مخالف مورد تردید قرار نگیرد.

 

ثبات رفتار مبتنی بر متابعت ،  می تواند ناشی از این باشد که فرد درباره اعمال یا پیامدهای اعمالش چیزی کشف کند که ادامه آن رفتار را ، حتی متعاقب از بین رفتن دلیل متابعت اولیه ، ارزشمند سازد ، این پدیده را دستاورد ثانوی گویند.

 

عوامل مهم در کاهش درجه اطاعت :

   1-     تعهد به فرمانهای مافوق

2-     سرپیچی از فرمانهای مافوق

3-     عدم حضور شخص صاحب اقتدار

 

عوامل موثر در کمک کردن عبارتند از :

      1-     تعریف موقعیت اضطراری

2-     قبول مسئولیت برای مداخله

3-     هزینه ها

4-     محاسبه منافعی که کمک رسانی ایجاد می کند

 

ما در عصر ارتباط جمعی به سر می بریم و در واقع در دورانی زندگی می کنیم که وجه مشخصه آن تلاش برای متقاعد سازی همگانی است.

یکی از عوامل تعیین کننده نوع خبر ، ارزش سرگرم کنندگی آن است.

منظور از واگیری هیجانی ( واگیری رسانه ای ) این است که نمایش برخی از حوادث و رویدادهای وحشتناک و فجایعی که در جامعه صورت می پذیرد و در تلویزیون نمایش داده می شود می تواند سبب افزایش این فجایع به دست تعداد دیگری در جامعه گردد و افرادی از این رویدادها تقلید کنند و دست به این جنایات بزنند.

تاکید انتخابی ، رسانه ها را در موقعیتی قرار می دهد که تعیین کننده رویدادهای بعدی باشند و نه صرفا گزارشگر آنها.

گاهی نقش رسانه ها در گزارش یک رویداد بیشتر از خود آن رویداد ارزش خبری پیدا می کند.

انتخاب خردمندانه مطالب برای عرضه در رسانه های همگانی ، برای متقاعد کردن مردم در پیش کرفته می شود.

 تبلیغات یعنی ترویج و انتشار منظم یک آموزه و آیین خاص.

آموزش یعنی عمل یا فرآیند انتقال دانش یا مهارت.

 براساس نظریه پردازی ریچارد پتی و جان کاتچیوپو ، اگر موضوعی به ما مربوط و از نظر ما مهم باشد ، تمایل داریم که عمیقا درباره آن به تفکر بپردازیم ، این نظریه را (( الگوی احتمالی بسط و تفصیل )) می نامند.

 نظریه ریچارد پتی و جان کاتچیوپو ، توضیح می دهد که دو مسیر عمده برای متقاعد سازی وجود دارد :

      1-     مسیر مرکزی

2-     مسیر پیرامونی

 مسیر مرکزی ، به استدلالهای منسجمی متکی است که بر واقعیات و اعداد و ارقام مرتبط مبتنی هستند و افراد را به تفکر درباره موضوعات مورد نظر وا میدارد.

 مسیر پیرامونی ، به جای تلاش در فعال ساختن تفکر فرد ، نشانه هایی فراهم می سازد تا پذیرش استدلالهای بدون تفکر زیاد ، ترغیب شود.

 

هر ارتباط سه عنصر اساسی دارد که عبارتند از :

      1-     منبع ارتباط (چه کسی پیام را ارائه می دهد)

2-     ماهیت ارتباط (پیام چگونه ارائه می شود)

3-     ویژگی مخاطبان (پیام به چه کسی عرضه می شود)

 

ویژگیهای منبع ارتباط عبارتند از :

      1-     قابلیت قبول (قابل پذیرش بودن)

2-     افزایش قابلیت اعتماد

3-     جذابیت

 

ارسطو اظهار داشت که ما گفتار ((نیک مردان )) را باور می کنیم و منظورش ، مردان صاحب خصال حسنه است.

هاولند و وایس اصطلاح (( معتبر )) را برای این افراد به کار می برند.

 باید در نظر داشت که همه مردم به یک اندازه تحت تاثیر یک مبلّغ قرار نمی گیرند.

 

مبلّغان چگونه می توانند خود را در نظر ما ، آشکارا قابل اعتماد کنند ؟


1-     علیه نفع بردن شخصی خویش استدلال کنند. (اگر بر خی افراد ، از متقاعد ساختن ما سودی نبرند ، ما به آنان اعتماد می کنیم و تاثیر آنها بیشتر است.)

2-     قابلیت اعتماد. ( شخص می تواند با ایجاد این اطمینان در شنوندگان که وی مطلقا نمی کوشد آنها را تحت تاثیر قرار دهد ، افزایش یابد.)

 

جذابیت مبلّغ را با مطلوبیت پیام پیوند می دهیم ، ظاهرا ما تحت تاثیر کسانی قرار می گیریم که آنان را دوست داریم.

هرجا که ما نسبت به یک مبلّغ علاقه مند باشیم ، رفتار ما چنین است که گویی می کوشیم او را خشنود کنیم.

در نتیجه هرچه مبلّغ بیشتر از ما بخواهد که عقاید خود را تغییر دهیم ، بیشتر این کار را می کنیم، منتهی در مورد مسایل جزیی و بی اهمیت.

 

ویژگیهای ماهیت پیام عبارتند از :

      1-     توسل به منطق در برابر توسل به هیجان

2-     شواهد آماری مورد قبول عموم در برابر یک نمونه شخصی واحد

3-     استدلال یک جانبه در برابر استدلال دو جانبه

4-     ترتیب عرضه مطلب

 

کسانی که پیام اساسا هیجانی دریافت می کنند بیشتر از کسانی که پیام اساسا منطقی دریافت می کنند ، پیام را پذیرش می کنند.

ترس خیلی زیاد می تواند به ناتوانی در انجام عمل منجر شود ، اگر پیامی موجب برانگیختن ترس و وحشت زیاد در ما شود ، توجه چندانی به آن نمی کنیم.

 عزت نفس یک متغیر شخصیتی است و وابستگی کاملی با قابلیت متقاعد شدن شخص دارد.

 کسانی که عزت نفس کمتری دارند ، هرگاه در معرض پیامی قرار بگیرند که ترس زیادی در آنها ایجاد کند ، احتمال اقدام آنها بیشتر است و به دشواری خود را با دنیا وفق می دهند.

 

عوامل حیاتی در استدلال یک جانبه عبارتند از :


1-     هرچه شنوندگان خبره تر باشند ، احتمال اینکه با استدلالی یک جانبه مجاب شوند کمتر است.

2-     موضع اولیه مخاطب بسیار مهم است و اگر از ابتدا متمایل به مخالفت باشند باید از موضع استدلال دو جانبه پیش رفت نه استدلال یک جانبه.

 

در شرایط یکسان استدلال اول موثرتر از استدلال دوم است و این را اثر تقدم می نامند.

آخرین استدلال را اثر تاخر گویند.

متغیر زمان یعنی مدت زمانی که رویدادها از هم جدا می باشند.

منظور از رابطه منحنی این است که وقتی یک تفاوت اندک به تدریج بیشتر شد ، مقدار تغییر عقیده نیز افزایش می یابد.


شخص به چهار طریق ناراحتی خود را کاهش می دهد :

      1-     عقیده خود را تغییر می دهد.

2-     می تواند مبلّغ را ترغیب کند تا عقیده اش را دگرگون کند.

3-     می تواند با وجود آنچه که مبلّغ اظهار می دارد ، با یافتن افرادی که با او هم عقیده اند ، عقیده اولیه خود را تحکیم بخشد .

4-     می تواند مبلّغ را تحقیر کند و خود را متقاعد سازد که وی ابله یا غیر اخلاقی است و بدین وسیله عقیده آن شخص را بی اعتبار سازد.

 

ویژگیهای مخاطبان عبارتند از :

      1-     عزت نفس

2-     تجربه پیشین مخاطبان

 کسی که عزت نفس بالایی دارد ، وقتی به پیامی گوش می دهد که متناقض با عقیده او باشد ، اولین تصمیمی که می گیرد این است که آیا اگر تغییر عقیده بدهد شانس بهتری برای درستی افکار خود دارد ، یا اگر بر عقیده خود بماند ؟

اما کسی که عزت نفس کمی دارد ، یا اصلا تعارضی ندارد یا اینکه خیلی کم است و احتمالا معتقد است که اگر با مبلّغ هم داستان شود شانس بهتری برای برخورداری از صحت افکار خود دارد.

 تجربه پیشین مخاطبان :

یکی از عوامل قابل ملاحظه مربوط به مخاطبان ، چارچوب فکری آنها ، درست قبل از دریافت پیام است.

اگر مخاطبان خوب تغذیه شده و آسوده و خوشحال باشند ، می توان آنها را نسبت به پیام پذیراتر کرد.

هرگاه فشار به حدی باشد که احساس آزادی مردم را تهدید کند ، مردم نه تنها در برابر آنها ایستادگی می کنند ، بلکه تمایل دارند که در جهت مخالف ، واکنش نشان دهند.

در جنبه دیگر ، هرگاه شرایط یکسان باشد ، هنگامی که مردم با اطلاعاتی مواجه میشوند که مخالف اعتقادات آنها است ، تمایل دارند که هر جا میسر باشد ، بلافاصله به استدلالهای مخالف می پردازند و بدین ترتیب قادرند مانع شوند که که عقایدشان به طرز مناسبی تحت تاثیر قرار بگیرد و بدین ترتیب احساس استقلال خود را حفظ می کنند.

اثر تلقیحی یعنی روشی برای ایجاد مقاومت در افراد ، در برخی از عقاید و تلاش برای نفوذ در آنها.

به این ترتیب که ابتدا پیام کوتاهی که بعد این امکان وجود داشته باشد که بتوان آن را رد کرد ، به فرد داده می شود ، فرد در مقابل این پیام ناقص فکر می کند و بعد که پیام اصلی به او داده می شود ، به راحتی تحت تاثیر قرار نمی گیرد و در مقابل آن و پذیرش آن مقاومت می کند.

پیام دو جانبه نه تنها به عنوان یک شیوه تبلیغی موثرتر است ، بلکه اگر ماهرانه به کار رود ، مقاومت مخاطبان را نیز در مقابل تبلیغات مخالف بعدی افزایش می دهد.